Wat is tandartsangst?

Ben u bang voor de tandarts? Dan bent u niet de enige die dat probleem heeft,  ongeveer 2,5 miljoen Nederlanders zijn bang om naar de tandarts te gaan. En van die 2,5 miljoen is zo’n half miljoen mensen extreem angstig dat ze er alles aan zullen doen om maar níet in die stoel plaats te nemen.

Zelfs al weten ze dat het om een simpele controle gaat dan nog raken ze helemaal van slag. Tandartsangst wordt min of meer beschouwd als een irrationele angst, omdat volwassenen nu eenmaal weten dat het een noodzakelijk iets is om naar de tandarts of mondhygiënist te gaan, maar voor de extreem angstigen onder ons, ligt de zaak niet zo eenvoudig.

Het leiden aan tandartsangst kan een bedreiging voor de gezondheid vormen. Door te vermijden naar de tandarts of mondhygiënist te gaan, wordt de staat van het gebit steeds slechter, want een slechte mondhygiëne of gebrekkige mondzorg kan resulteren in o.a. een tandvleesontsteking, of zelfs nog erger tot het verlies van tanden en kiezen. Bovendien hebben diverse wetenschappelijke onderzoeken aangetoond dat een niet goed verzorgd gebit van invloed is op de algehele lichamelijke gezondheid. Er bestaat bijvoorbeeld een aantoonbare relatie tussen gebits- en tandvleesproblemen en hart- en vaatklachten.

Het zorgen voor uw gebit hoort nu eenmaal bij een gezonde levensstijl. Uit studies is gebleken dat mensen die aan extreme angst voor de tandarts lijden gemiddeld zeven jaar wachten, voordat ze noodgedwongen een bezoek aan de tandarts brengen. Wat aanvankelijk een klein probleem was en met een relatief eenvoudige behandeling in één in keer verholpen had kunnen worden, heeft nu misschien tot gevolg dat de persoon misschien zelfs één of meerdere gebitselementen kwijtraakt én meer geld aan tandartskosten moet uitgeven.

Wat Veroorzaakt Tandartsangst?

Om iemand te helpen om van zijn of haar extreme angst voor de tandarts af te komen, is het erg belangrijk om te ontdekken wat er is gebeurd en waarom.

Zodra iemand probeert hulp te krijgen om van deze angst af te komen, of probeert uit te zoeken waar die angst vandaan komt, zit de persoon op het goede spoor om stap voor stap van die angst af te komen om vervolgens met zelfvertrouwen in die stoel van de tandarts of mondhygiënist te gaan zitten.

Maar hoe komt het dat een persoon een extreme angst voor de tandarts ontwikkelt?

Beschamende gedachten: Soms is die extreme angst het gevolg zich niet op zijn of haar gemak voelen bij de tandarts. Mensen schamen zich soms vanwege de slechte staat van hun gebit, of vinden het meer dan vervelend als een onbekende in hun mond gaat ‘rondneuzen’. Dat de tandarts en diens assistent zo dicht boven hun gezicht hangt, zorgt ervoor dat ze meteen in paniek raken.

Slechte Herinneringen: Bijvoorbeeld traumatische ervaringen bij de schooltandarts of het hoge geluid van die boor kunnen ervoor zorgen dat mensen angst voor de tandarts ontwikkelen. Het kan ook zijn dat een persoon nooit problemen had om naar de tandarts of mondhygiënist te gaan, maar tijdens een behandeling iets zeer vervelends en pijnlijk ervoer. Zoals het gaan voor een periodieke controle en dan te horen krijgen dat je een wortelkanaalbehandeling moet ondergaan of dat je verstandskiezen beter getrokken kunnen worden.

Pijn: Zelfs al heeft een persoon geen nare ervaringen achter de rug, maar recentelijk iets zeer pijnlijks meegemaakt, zoals het oplopen van een botbreuk, dan wil  je niet graag opnieuw pijn ervaren, dus dan vermijd je kosten wat het kost plekken waar je eventueel met pijn te maken kunt krijgen.

• De touwtjes niet uit handen willen geven: Als je bij de tandarts of mondhygiënist in de stoel zit, moet je eigenlijk ‘alles over je heen laten gaan’ m.a.w. je geeft de zaak uit handen. Mensen die in het verleden al angstig waren, beseffen dat die angst getriggerd wordt door o.a. het niet meer de baas over een situatie zijn en niet weten wat er vervolgens gaat gebeuren. Je lot in iemands handen leggen is voor sommigen gewoon te moeilijk om daarmee om te gaan.

Een aantal tips die kunnen helpen bij het verminderen van de tandartsangst

Vertel de tandarts van te voren hoe bang u bent. Dit kan al bij het maken van een telefonische afspraak of in de wachtkamer. Maak duidelijk dat het voor u een heel problematisch iets is, de tandarts kan veel doen om uw angst weg te nemen en u meer op uw gemak laten voelen.

Kijk Rond: Er zijn speciale angsttandartsen die zich op het gebied van de behandeling van angstige patiënten hebben gespecialiseerd. Patiënten met tandartsangst kunnen ook terecht op de Centra voor Bijzondere Tandheelkunde.

• Vraag naar alle behandelmogelijkheden: Bespreek de diverse behandelmogelijkheden en de wijze waarop je verdoofd kan worden en tegenwoordig bestaan er meerdere opties. Afhankelijk van de aard van de behandeling kan de (angst)tandarts kiezen uit lachgassedatie, intraveneuze sedatie of algehele narcose om de behandeling pijnloos te laten verlopen. Het is prettig om precies te weten wat je te wachten staat, om zo beter voorbereid te zijn.

Afspraaktijd? Uitzoeken wat het beste tijdstip op de dag is voor het maken van een afspraak. Als u er echt tegenaan hikt, wilt u het misschien als eerste afspraak van de dag zetten, zodat u het meest vervelende van die dag achter de rug heeft.

• Ademhaling: Probeer zeer langzaam en op een gecontroleerde wijze te ademen wanneer u zeer angstig bent, dit helpt u om te ontspannen en met een een beter gevoel naar uw afspraak te gaan. Het doel is om uw hartslag te verlagen, waardoor u zich meer op uw gemak voelt op het moment dat u in de stoel gaat zitten.

• Neem je favoriete muziek mee: Dit kan helpen om u af te leiden en de spanning te verminderen. Waardoor u minder angstig en meer ontspannen tijdens de behandeling bent.

Neem een vriend(in) mee: Om een bekend gezicht in de wachtkamer of zelfs tijdens de behandeling te hebben, doet wonderen. Want zelfs op momenten dat u het Spaans benauwd hebt, is er toch een bekend gezicht in de buurt. En niet voor niets wordt gezegd: gedeelde smart is halve smart, toch?!

Lees ook onze post: Angst voor Naalden bij de Tandarts